رنده و گندگی دو دستگاه اصلی در نجاری و صنعت چوب هستند.

وظیفه کف رنده و گندگی چیست؟

از هر دو دستگاه رنده و گندگی به‌منظور رندیدن چوب استفاده می‌شود. در این پروسه، چوب از روی غلتک‌های فولادی مجهز به تیغه که با سرعت بسیار بالا می‌چرخد حرکت می‌کند و در اثر برخورد تیغه با سطح چوب، عملیات باربرداری و تراش چوب انجام می‌شود. حالا اجازه دهید به‌صورت جداگانه وظایف رنده و گندگی را به شما توضیح دهیم.

دستگاه کف رند یا رنده نجاری چگونه عمل می‌کند؟

 

در صنعت چوب، رندیدن چوب یکی از اصلی‌ترین مراحل آماده سازی چوب برای ساخت سازه‌های چوبی است. به همین منظور دستگاه‌ها و تجهیزات زیادی با همین نام برای رندیدن چوب وجود دارد. رنده دستی، رنده برقی دستی، رنده میزی یا کف رنده میزی و … ابزار نجاری مورد استفاده برای رندیدن چوب هستند که در این بخش به معرفی دستگاه کف رنده یا رنده میزی می‌پردازیم.

این دستگاه به‌صورت یک میز چدنی بسیار سنگین است که دو صفحه و گونیا چدنی در بالای آن وجود دارد. یک توپی مجهز به تیغه‌های بسیار تیز در مرکز آن نصب شده است که نیروی چرخش آن توسط تسمه و پولی متصل به موتور تأمین می‌شود. نجار برای آماده سازی چوب جهت برش یا رندیدن با گندگی، ابتدا ((روی)) چوب و در مرحله‌ی بعد ((نر)) چوب را می‌رندد. به این کار اصطلاحاً ((یک رو یک نر)) گفته می‌شود.

در حالت یک رو یک نر، دو طرف چوب تشکیل زاویه ۹۰ درجه می‌دهند. اگر این کار به درستی انجام نشود، در مرحله برش با اره نواری و یا ساخت سازه با مشکل مواجه خواهید شد. هرچند که با رنده میزی می‌توان چوب را در زوایای مختلف رندید؛ اما ایجاد یک پروفیل با زاویه‌های ۹۰ درجه و دقیق مهم‌ترین وظیفه کف رند میزی است.

روش انجام کار در دستگاه رنده میزی دستی است. اپراتور باید سرعت حرکت قطعه کار، میزان باربرداری، انتخاب وجه مناسب برای رندیدن و… را شخصاً محاسبه کند و انجام دهد و تجربه نقش اساسی در انجام درست کار دارد. درواقع اپراتور نقش اساسی و کلیدی در این دستگاه ایفا می‌کند و این فرد باید تجربه خوبی داشته باشد.

دستگاه گندگی نجاری چگونه کار می‌کند؟

گندگی هم نوعی رنده هست و به خاطر شباهت بسیار زیاد در عملکرد رنده و گندگی به هم، دستگاه‌هایی دو کاره به نام ((رنده و گندگی)) تولید شده‌اند. گندگی هم از یک بدنه بسیار سنگین چدنی ساخته شده است که یک توپی مجهز به تیغه در بالای آن نصب شده است. دو غلتک در دو طرف توپی دستگاه قرار دارد که وظیفه کشش تخته به سمت توپی (خوراک‌دهی به دستگاه) را بر عهده دارند.

یک صفحه متحرک در زیر این تیغه وجود دارد که اپراتور با توجه به ضخامت چوب اقدام به تنظیم آن می‌کند. این تنظیمات می‌تواند تا دهم میلی متر هم انجام شود.

اساساً شما زمانی از گندگی استفاده می‌کنید که حداقل یک طرف تخته چوبی قبلاً رندیده شده باشد. شما طرفی که قبلاً رندیده یا صاف شده است را روی صفحه قرار می‌دهد و گندگی با توجه به ضخامتی که تعیین کردید، اقدام به رندیدن طرف ناصاف چوب می‌کند. اگر طرفی که روی صفحه قرار می‌دهد دارای اعوجاج و ناصافی باشد، درنتیجه گندگی هم با همان ناصافی عملیات رندیدن را انجام می‌دهد.

 

مقایسه این دو دستگاه درست نیست. این دو دستگاه در عین حال که برای رندیدن چوب مورد استفاده قرار می‌گیرند؛ از نظر جایگاه شغلی با یکدیگر تفاوت دارند. مقایسه پیش رو فقط به این خاطر هست که شما دید بهتری در مورد رنده و گندگی داشته باشید. شاید یکی فکر کند با توجه به شبیه بودن وظایف آن‌ها به هم نیاز به تهیه هر دو دستگاه نیست و مثلاً با گندگی می‌توان کار هر دو دستگاه را انجام داد.

این طرز فکر اشتباه است. هیچ یک از این دستگاه‌ها جایگزین دیگری نیست و هرکدام وظیفه مخصوص به خود را دارند. در ادامه به‌صورت تیتر وار به معرفی تفاوت گندگی و رنده نجاری می‌پردازیم.

* در گندگی توپی در بالا وجود دارد و در رنده توپی در پایین.

* در گندگی عملیات خوراک‌دهی به‌صورت اتوماتیک و با غلتک انجام می‌شود و در رنده اپراتور باید چوب را به سمت توپی حرکت دهد.

* برای استفاده از گندگی نیاز به تجربه زیاد نیست؛ اما برای رنده زنی باید تجربه مناسبی داشته باشید.

* استفاده از کف رنده نجاری به‌عنوان مرحله ابتدایی کار شناخته می‌شود؛ اما از گندگی باید در مراحل بعدی استفاده کرد.

* سرعت رندید‌ن چوب در گندگی بسیار بالاتر از کف رنده نجاری است.

* کیفیت رندیدن چوب در گندگی بسیار بیشتر از رنده است.

* خطر استفاده از گندگی بسیار کمتر از رنده میزی هست.

* در رنده نمی‌توان چوب را دقیق و سریع به ضخامت موردنظر رساند؛ اما در گندگی حتی تا دهم میلی متر امکان تنظیم ضخامت نهایی کار دارد.

* مقدار باربرداری (تراش چوب) در گندگی به‌مراتب بیشتر از رنده است.

* نکته آخر اینکه بدون رنده، گندگی هیچ است!

 

منبع :آیچوب